آزمایشات استاندارد آب معدنی
آزمایش آب معدنی و انجام آزمایشات استاندارد آب معدنی یکی از مهمترین اقدامات برای کنترل کیفیت آب معدنی، حفظ سلامت مصرفکنندگان و اطمینان از انطباق محصول با استانداردهای ملی است. آب معدنی طبیعی باید از نظر ویژگیهای فیزیکی، شیمیایی، میکروبیولوژیکی و ایمنی مورد ارزیابی قرار گیرد تا کیفیت آن در تمامی مراحل تولید و عرضه تضمین شود. آزمایشگاه آسا خدمات تخصصی آزمایش آب معدنی، آزمایش شیمیایی آب معدنی، آزمایش میکروبی آب معدنی و کنترل کیفیت آب معدنی را مطابق استاندارد ملی ایران ارائه میدهد.
اهمیت آزمایش آب معدنی و کنترل کیفیت آب معدنی
منشا بسیاری از بیماریهای انسان عدم دسترسی به آب سالم است. ۷۵٪ از مردم جهان سوم از امکانات آب سالم برای مصارف بهداشتی محرومند.
آب معدنی بسته بندی شده، آب گوارا و قابل شربی است با ویژگیهای فیزیکی وشیمیایی و میکرو بیولوژی و ارگانولپیتیکی تعریف شده که مستقیما از چشمه و یا نقاط حفر شده از طبقات زیر زمینی به دست میآید و دارای خواص بهداشتی و درمانی باشد و در معرض هیچگونه پالایش خارج از استانداردهای مربوطه قرار نگیرد و در محل چشمه و یا منابع آبی مربوطه در شرایط خاص بهداشتی بسته بندی میگردد.
استاندارد ملی ایران شماره ۲۴۴۱ با عنوان «آب معدنی طبیعی – ویژگیها و روشهای آزمون» بهعنوان مرجع اصلی برای تولید، بستهبندی و کنترل کیفیت آب معدنی طبیعی در ایران شناخته میشود. در ادامه، به بررسی فرآیند تولید و اهمیت آزمایش آب معدنی و آزمایشات استاندارد آب معدنی بر اساس این استاندارد میپردازیم.
تعریف آب معدنی طبیعی
بر اساس استاندارد ۲۴۴۱، آب معدنی طبیعی آبی است که از منابع طبیعی مانند چشمهها یا سفرههای آب زیرزمینی بهدست میآید و دارای املاح معدنی خاص، عناصر کمیاب و ترکیبات مشخصی است. این آب باید در نزدیکترین محل ممکن به سرچشمه، در شرایط بهداشتی خاص و در ظروف تمیز و غیرقابل نفوذ بستهبندی شود.
انواع آب معدنی
1. آب معدنی گازدار
آبی است که پس از تصفیه های لازم و بسته بندی مقدار گاز آن برابر با مقدار گازی میباشد که آب در مظهر چشمه دارد.
2. آب معدنی بدون گاز
آب معدنی است که پس از تصفیه و بسته بندی فاقد گاز کربنیک مازاد بر مقدار لازم جهت نگاهداری املاح بی کربنات موجود و یا گازهای دیگر باشد.
3. آب معدنی گازدار شده
آب معدنی است که پس از تصفیه های لازم از منبع دیگری گازکربنیک به آن اضافه شود.
تفاوت آب معدنی و آب آشامیدنی
ویژگی های آب آشامیدنی و آب معدنی چند تفاوت اصلی دارد از جمله این که روی آب معدنی اصلاحاتی صورت نمیگیرد و مستقیما بعد از آزمایش آب معدنی و انجام آزمایشات مختلف در بسته بندی قرار میگیرد اما آب آشامیدنی قبل از بسته بندی حتما مراحل اصلاحی مانند میکروب کشی و حذف املاح را طی میکند.
اساسا 3 نوع آب بطری ای وجود دارد:
آب معدنی طبیعی
این نوع آب باید از یک منبع زیرزمینی و محفوظ از هر گونه آلودگی بوده و توسط مقامات مسئول ثبت شده باشد، استانداردهای مختلف میکروب شناسی را دارا باشد، به طور مداوم تست شود، هیچ گونه عمل دیگری بجز تصفیه با دی اکسید کربن یا تصفیه عادی رویش انجام نشود و در همان منبع آب مربوطه داخل بطری ریخته شود.
بعلاوه این آب باید دارای ترکیبات خاص شیمیایی باشد. آب های معدنی طبیعی در مقایسه با انواع دیگر آب های بطری دارای بهترین کیفیت هستند.
آب چشمه
از یک منبع زیر زمینی مشخص می آید. این آب نیز باید در همان محل داخل بطری ریخته شده و با استانداردهای شیمیایی و میکروب شناسی سازگار باشد. تنها عملی که می تواند روی این آب انجام شود تصفیه با دی اکسید کربن یا تصفیه عادی است.
لزومی ندارد آب چشمه ترکیبات شیمیایی خاص داشته باشد و یا قبل از اینکه وارد بازار شود توسط مقامات مسئول شناسایی و ثبت شود.
آب
به هر آبی که داخل بطری ریخته شده باشد گفته می شود. ممکن است از هر منبع آبی باشد و چه بسا این منبع زیرزمینی هم نباشد. حتی می تواند از آب های معمول لوله کشی بوده و یا از منبع اصلی توسط تانکر به کارخانه پرکننده بطری فرستاده شود.
ممکن است روی این آب اعمالی از قبیل تغییر ترکیبات شیمیایی یا کاهش تعداد میکروب ها انجام دهند حتی برخی از کارخانه ها به منظور اینکه طعم این آب شبیه آب چشمه معدنی شود، نمک معدنی به آن اضافه می کنند.
الزامات استاندارد 2441 در آزمایش آب معدنی
استخراج از منبع طبیعی
آب باید مستقیماً از چشمه یا سفرههای زیرزمینی استخراج شود.
پالایش فیزیکی مجاز
فقط جداسازی اجزای ناپایدار مانند آهن، منگنز، سولفور و آرسنیک از طریق هوادهی، دکانته کردن یا صاف کردن مجاز است. استفاده از روشهای گندزدایی شیمیایی یا فیزیکی مانند ازنزنی، اشعه فرابنفش یا اسمز معکوس ممنوع است.
بستهبندی
آب باید در ظروف تمیز، شفاف، بدون رنگ و غیرقابل نفوذ با حداکثر ظرفیت ۵ لیتر بستهبندی شود. نوع ظروف بستهبندی باید مطابق با استانداردهای ملی مربوطه باشد.
اهمیت آزمایشات استاندارد آب معدنی
بر اساس استاندارد ۲۴۴۱، آزمایشات مختلفی برای تضمین کیفیت آب معدنی طبیعی الزامی است.
آزمایشات فیزیکی و شیمیایی آب معدنی
شامل اندازهگیری:
- pH
- هدایت الکتریکی
- سختی کل
- غلظت یونهای مختلف
- کلسیم
- منیزیم
- نیترات
- فلوراید
- سایر ترکیبات معدنی
آزمایش میکروبی آب معدنی
بررسی وجود میکروارگانیسمهای بیماریزا مانند:
- کلیفرمها
- استرپتوکوکهای مدفوعی
- سایر باکتریهای شاخص
آزمایشات پرتوزایی آب معدنی
اندازهگیری میزان مواد پرتوزا برای اطمینان از ایمنی مصرفکنندگان. این آزمایشات باید بهصورت دورهای و بر اساس روشهای آزمون مشخصشده در استانداردهای ملی مرتبط انجام شوند.
الزامات بهداشتی و نشانهگذاری
شرایط بهداشتی تولید
مطابق با استاندارد ملی ایران شماره ۲۶۰۶، فرآیند تولید و بستهبندی باید در محیطهای بهداشتی و کنترلشده انجام شود.
نشانهگذاری محصول
برچسب محصولات باید شامل اطلاعاتی مانند:
- نام منبع
- ترکیبات معدنی
- تاریخ تولید
- تاریخ انقضا
- سایر مشخصات فنی
باشد.
آسیب های آب معدنی آلوده
بعضی از شرکت ها برای سود دهی حتی آب های شهری را در بطری ها بسته بندی میکنند و به عنوان آب آشامیدنی وارد بازار میکنند، در بسیاری از شرکت ها این آب ها دارای آلودگی میباشند.
آب معدنی آلوده دارای طعم و بو می باشد زیرا در واقع آب معدنی سالم نباید دارای هیچگونه طعم و بویی باشد.
اما روش های تشخیص آب آشامیدنی و یا معدنی آلوده داشتن طعم و بو می باشد و این موضوع به دلیل مواد شیمیایی و یا آلودگی هایی می باشد که در شرکت مورد بررسی قرار نگرفته و متاسفانه رفع نشده است.
در بسیاری از شرکت ها این آب های آلوده را به طور غیراصولی سالم سازی میکنند که آسیب هایی که اینگونه آب ها به بدن وارد میکنند بسیار بدتر از خود آب آلوده میباشد.
در بسیاری از موارد شرکت ها آبهای معدنی آلوده را مورد آزمایش قرار می دهند و به دلیل وجود آلودگی بالا مجبور هستند میزان مواد شیمیایی بیشتری برای رفع این آلودگی به آب اضافه کنند.
وجود غلظت بالای مواد شیمیایی در آب ممکن است که آلودگی آب را ظاهرا برطرف کرده باشد ولی خطرات و زیان های بسیاری برای بدن به وجود می آورد.
مواد شیمیایی که برای سالم سازی این آب های آلوده استفاده میشود باعث بیماری هایی خطرناک میشود و آسیب های جبران ناپذیری را بر عملکرد سیستم بدن وارد میکنند.
بیماری هایی از قبیل:
- بیماری های گوارشی
- بیماری های کلیوی
- بیماری های پوستی
- سرطان
در بعضی از موارد به دلیل آلودگی بیش از اندازه آب، میزان مواد شیمیایی مورد استفاده برای رفع آلودگی نیز افزایش یافته و خطرات بیشتری ایجاد میکند.
خدمات آزمایش آب معدنی در آزمایشگاه آسا
آزمایش آب با در نظر گرفتن پارامترهای مختلفی انجام می شود. به طور کلی تعیین کیفیت و آزمون های مربوط به آب معدنی طبق روش های استاندارد با هدف تعیین ویژگی های فیزیکی و شیمیایی و همچنین کنترل شرایط تولید و شرایط بسته بندی و برچسب گذاری در آب های معدنی طبیعی و بسته بندی شده در آزمایشگاه آسا انجام می گیرد.
ویژگی های شیمیایی نظیر تعیین مقدار فلزات سنگین و مواد شیمیایی موجود در آب های معدنی طبیعی در این آزمایشگاه با بهره گیری از پرسنل مجرب و دستگاههای پیشرفته طبق روش های استاندارد ملی ایران به شماره 2441 قابل انجام است.
این آزمون ها برای انواع فرآورده های آب معدنی شامل:
- آب معدنی طبیعی گازدار
- آب معدنی طبیعی بدون گاز
- آب معدنی طبیعی گاز زدایی شده
- آب معدنی طبیعی گازدار شده
و سایر محصولات مشابه برای تعیین سلامت و مناسب بودن این محصولات برای مصرف قابل انجام می باشد.
درخواست انجام آزمایش آب معدنی
برای دریافت مشاوره، استعلام هزینه و انجام آزمایشات استاندارد آب معدنی مطابق استاندارد ملی ایران 2441، با کارشناسان آزمایشگاه آسا تماس بگیرید.
برخی از پرسش های متداول
آزمایش آب معدنی شامل آزمونهای فیزیکی، شیمیایی، میکروبیولوژی، فلزات سنگین و در صورت نیاز آزمایشات پرتوزایی است.
استاندارد ملی ایران شماره 2441 مهمترین مرجع تعیین ویژگیها و روشهای آزمون آب معدنی طبیعی است.
این آزمایشها برای شناسایی آلودگیهای میکروبی و اطمینان از سلامت آب معدنی انجام میشوند.
بله، تمامی خدمات آزمایش آب معدنی، آزمایش شیمیایی آب معدنی، آزمایش میکروبی آب معدنی و کنترل کیفیت آب معدنی مطابق استانداردهای ملی در آزمایشگاه آسالب انجام میشود.
فرم دریافت مشاوره
گواهینامه و مجوز ها
نظرات برخی از مشتریان
مهندس سعید حیدری
کارشناس تضمین کیفیت
گزارشهای آزمون مواد غذایی بسیار منظم و دارای جزئیات فنی کافی هستند و میتوان از آنها برای مستندسازی و ارائه به سازمانهای نظارتی استفاده کرد.
دکتر مریم احمدی
پژوهشگر علوم غذایی
آنالیزهای میکروبی و شیمیایی مواد غذایی با تجهیزات پیشرفته انجام شد و گزارشها کاملاً علمی و شفاف هستند. دقت بالا در انجام آزمایشها قابل تحسین است.
دکتر شهاب رضوی
پژوهشگر محیط زیست
دقت در سنجش فلزات سنگین و آلایندههای آب از نقاط قوت آزمایشگاه آزمون سلامت آساست. ارائه گزارشهای کامل و قابل ارائه به مراجع نظارتی اعتماد را افزایش میدهد.
مهندس بهزاد کرمی
کارشناس خاک و آب
آنالیز خاک شامل عناصر پرمصرف و کممصرف با دقت بالا انجام شد. نتایج کاملاً علمی و قابل اعتماد بوده و برای مدیریت تغذیه گیاه و برنامهریزی کشاورزی مؤثر هستند.
دکتر فرهاد زمانی
متخصص بهداشت دام
آنالیز خوراک دام با بهرهگیری از روشهای استاندارد و تجهیزات دقیق آزمایشگاهی انجام میشود و نتایج بهصورت گزارشهای قابل استناد ارائه میگردد.








